Bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh qua sữa mẹ: Làm thế nào là đúng?

Bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh qua sữa mẹ là cần thiết ở một số giai đoạn phát triển của bé. Trong khoảng 4 tháng đầu đời, trẻ sinh đủ tháng thường nhận đủ sắt nhờ lượng dự trữ từ thai kỳ kết hợp với sắt trong sữa mẹ.

Nhưng từ 4 tháng tuổi, trẻ nên được bổ sung khoảng 1 mg/kg/ngày nếu chưa ăn đủ thực phẩm giàu sắt. Riêng trẻ sinh non hoặc nhẹ cân có thể cần bổ sung sớm hơn với liều khoảng 2–3 mg/kg/ngày.

1. Bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh qua sữa mẹ: Hướng dẫn cụ thể, chính xác

Dưới đây là những hướng dẫn giúp mẹ bổ sung sắt cho bé qua sữa mẹ hiệu quả:

1.1 Cho bé bú càng sớm càng tốt

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến nghị, trẻ nên được bú mẹ ngay trong vài giờ đầu sau sinh. Sữa trong 3 – 4 ngày đầu được gọi là sữa non với hàm lượng sắt lên tới 0.8mg/lit, gấp 2 – 3 lần lượng sắt trong sữa trưởng thành^[1]Friel J, Qasem W, Cai C. (2018). Iron and the breastfed infant. Antioxidants (Basel). Truy cập ngày 10/03/2026..

Không chỉ chứa nhiều sắt, sữa non còn cung cấp cho bé lượng protein cao gấp 5 lần và lượng lớn kháng thể tự nhiên giúp trẻ tăng trưởng và được bảo vệ tốt nhất.

Cho trẻ bú sớm cũng là biện pháp kích thích tuyến vú tăng tiết sữa, để sữa mẹ tiết đều và nhiều hơn. Nhờ đó, hạn chế được tình trạng mẹ mất sữa, tắc tia sữa, áp xe tuyến vú.

Cho trẻ bú sớm để tận dụng nguồn sữa non dồi dào dưỡng chất và kháng thể 

1.2 Cho bé bú mẹ đủ lượng sữa

Ngoài việc cho con bú từ sớm, mẹ cần cho bé bú đủ lượng sữa cần thiết để đáp ứng nhu cầu tăng trưởng của con.

Tuỳ từng độ tuổi, con sẽ có số lần bú và lượng sữa mỗi lần bú như sau:

Lượng sữa cho trẻ bú trong mỗi cữ theo độ tuổi

Vậy làm thế nào để nhận biết con đã bú no? Khi bé có các dấu hiệu sau, mẹ nên ngừng cho bé để tránh việc trẻ bị nôn trớ do bú quá no:

• Trẻ ngừng bú, rời khỏi ti mẹ, quay đầu ra ngoài hoặc dùng tay đẩy ngực của mẹ ra xa.
• Bé ngủ thiếp trong khi bú hoặc chú ý tới những thứ xung quanh.
• Bầu ngực của mẹ không bị căng cứng hoặc chảy sữa.
• Trẻ tăng cân đều, thoải mái, không quấy khóc sau mỗi lần cho bú.

1.3 Cho trẻ bú mẹ đủ thời gian

Theo hướng dẫn của WHO, trẻ nên được bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời. Sau 6 tháng, bé bắt đầu tập ăn dặm nhưng vẫn tiếp tục được bú mẹ cho tới 24 tháng hoặc hơn.

Tuy nhiên, trong thời gian cho con bú, lượng sữa mẹ có thể không đáp ứng đủ nhu cầu của bé do một số lý do như: mẹ ít sữa, sữa mẹ thiếu chất, sức khoẻ của mẹ không đủ hoặc mẹ quay lại làm việc sớm. Lúc này, con có thể bổ sung thêm sữa công thức.

Xem thêm:

Phát hiện ngay 7 dấu hiệu sữa mẹ thiếu chất và cách khắc phục?

Trẻ trên 6 tháng cần kết hợp giữa bú mẹ và ăn dặm

1.4 Mẹ có chế độ ăn uống, nghỉ ngơi hợp lý

Trong thời gian nuôi con bú, mẹ cần được nghỉ ngơi và có chế độ ăn hợp lý. Mẹ chú ý không ăn kiêng quá mức mà cần tăng cường các thực phẩm bổ dưỡng, giàu sắt để đảm bảo chất lượng sữa tốt nhất.

Một số thực phẩm mẹ nên thêm vào thực đơn sau sinh như: thịt bò, trứng, hải sản, thịt lợn, gan động vật, rau cải màu xanh đậm, trái cây giàu vitamin C…

2. Sữa mẹ có sắt không? Trẻ bú mẹ hoàn toàn có cần bổ sung sắt?

Sữa mẹ có sắt nhưng hàm lượng thấp, trung bình khoảng 0.35 mg/lít. Tuy nhiên, nhờ protein lactoferrin, tỷ lệ hấp thu sắt từ sữa mẹ có thể đạt khoảng 50%, cao hơn nhiều so với sữa công thức (10%)^[2]Lönnerdal B. (2017). Development of iron homeostasis in infants and young children. The American Journal of Clinical Nutrition. Truy cập ngày 10/03/2026.. Vì vậy trong 4 tháng đầu đời, trẻ bú mẹ hoàn toàn thường vẫn nhận đủ sắt từ nguồn dự trữ khi sinh và sắt trong sữa mẹ.

Sau 4 tháng, sắt dự trữ ban đầu dần cạn kiệt. Lúc này, con chưa ăn dặm nên sữa mẹ là nguồn cung cấp sắt chính. Tuy nhiên, hàm lượng sắt trong sữa mẹ cố định 0.35mg/lít và ít thay đổi đổi dù mẹ có chế độ ăn giàu sắt hay uống sắt trực tiếp. Mẹ chỉ có thể tăng lượng sữa cho bé bú nếu muốn tăng cường bổ sung sắt cho trẻ qua sữa mẹ.

Ví dụ, trẻ 5 tháng sinh đủ tháng sẽ có nhu cầu sắt 11mg/ngày. Nếu muốn bổ sung sắt cho bé hoàn toàn từ sữa mẹ, con phải uống hơn 30 lít sữa mỗi ngày. Đây là điều không thể xảy ra. Vì thế, trẻ 4 tháng tuổi bú mẹ cần được bổ sung sắt trực tiếp để phòng ngừa nguy cơ thiếu sắt.

Trong trường hợp sinh non, nhẹ cân, lượng sắt dự trữ của con rất thấp. Vì thế, sữa mẹ không thể đáp ứng đủ lượng sắt con cần. Do đó, đây cũng là nhóm đối tượng có nguy cơ thiếu sắt rất cao.

Sắt trong sữa mẹ không đủ cung cấp cho trẻ sinh non, nhẹ cân

3. Dấu hiệu nhận biết trẻ bú mẹ thiếu sắt

Nếu không được bổ sung sắt dự phòng kịp thời, trẻ sẽ bị thiếu sắt với các dấu hiệu:

• Bú kém, chậm tăng cân.
• Da xanh, lòng bàn tay, bàn chân lạnh và nhợt nhạt.
• Thường xuyên mệt mỏi, ít hoạt động.
• Ngủ kém, hay tỉnh giấc khi ngủ.
• Thường xuyên quấy khóc.

Các dấu hiệu trẻ thiếu sắt

Thiếu sắt ở trẻ bú mẹ gây nhiều hệ lụy tới sức khoẻ của bé như: chậm lớn, chậm hoàn thiện các kỹ năng vận động và ngôn ngữ, hay mắc bệnh….

Chính vì thế, song song bú mẹ, con cần được bổ sung sắt trực tiếp cho bé để phòng ngừa tình trạng thiếu sắt.

Mời mẹ tham khảo thêm:

4. Hướng dẫn bổ sung sắt dự phòng cho trẻ sơ sinh bú mẹ

Liều lượng và thời gian bổ sung dự phòng sắt cho trẻ sơ sinh bú mẹ như sau:

Bài viết trên đây đã hướng dẫn biện pháp bổ sung sắt cho trẻ sơ sinh qua sữa mẹ. Nếu mẹ còn thắc mắc, hãy để lại thông tin hoặc liên hệ Ferrolip.vn hotline 1900 636 985 để được tư vấn.